بررسی روانشناسی رنگ ها در دین اسلام

Psychology of colorرنگها آنچنان در روح و روان آدمی اثر می گذارد که موجب تغییر رفتار وی می شوند و این نوع تغییر به تحول در خصوصیات و شخصیت افراد منجر می گردد، یک رنگ بخش میانی مغز راتحریک می کند و در نتیجه بر اعصاب و روان انسان اثر می گذارد.

برای مشاهده کامل مقاله بررسی روانشناسی رنگ ها در دین اسلام به ادامه مطلب مراجعه نمایید.

روانشناسی رنگ ها در دین اسلام (Psychology of colors in Islam) به طور ظریفی اثرات حداقل و ضعیف را در نظر دارد و اینکه این اثرات ضعیف چه مثبت و چه منفی در صورت تکرار می توانند منجر به تأثیر کلی و محسوس گردند؛لذا در همین رابطه دستورات خاص ی در مورد رنگ لباس داده است .انسان و رنگ زیر مجموعه ای از نظام کل و جهان می باشند،لذا انسان و رنگ و طبیعت دائماً در تعامل با هم بوده و در نهایت انسان محصور در چهار دیواری طبیعت را تحت تأثیر قرار می دهند. از جهت رنگ شناسی تعادل روانی زمانی در انسان به وجود می آید که ارتباط بین انسان،رنگ و طبیعت متعادل باشد در آن صورت اثر مثبت بر روح و روان انسان خواهد گذاشت و در غیر این صورت با عدم جایگزینی صحیح رنگ در مکان خاص خود و به کارگیری نادرست آن در محیط های انسانی صدمات روحی شدیدی بر انسان وارد خواهد آمد.

arrow-downتأثیر رنگ قرمز

در اسلام تاثیر این رنگ نماد ایثار و از خودگذشتگی و دفاع می باشد ، نیرو بخش، محرک، تسکین دهنده برخی بیماریهای پوستی، در کوتاه مدت روان شخص را تحریک می کند؛لذا استفاده از لباس قرمز برای انجام تلاش و کوشش زیاد جهت تحریک اشتها و کسب انرژی برای مبارزه در تمام زمینه ها مناسب است، رنگ قرمز می تواند زمینه ساز و یا محرک آشفتگی در انسان باشد؛ لذا افراد عصبی نباید در معرض رنگ قرمز قرار گیرند؛زیرا موجب تشدید ناراحتی شان می گردد، رنگ قرمز برای مدت کوتاهی برای انسان خوشایند است ولی پس از مدتی آزار دهنده شده و باعث اذیت روانی و ایجاد خستگی می شود

تأثیر رنگ زردarrow-down

حالت تحریک کننده ذهنی و هوشی دارد و شدیداً موجب تقویت فکر انسان می شود، موجب آرامش و خوشحالی در روحیه انسان می شود به طوری که در قرآن به آن اشاره شده «صفراء فاقع لونها تسر الناظرین» اثر تحریک کنندگی آن بر فشار خون و تنفس کمتر از رنگ قرمز است، این رنگ بیشتر اثر تلقینی دارد. این رنگ،رنگ روحانی و ایده آل و فیلسوفی و تحریک کننده فکر و آرام کننده برخی حالات عصبی م یباشد. در آیات قرآن پنج مورد از رنگ زرد استفاده شده که یک مورد آن اشاره به تأثیر شادی بخش رنگ زرد دارد:

سوره ی بقره، آیه69: انها بقرة صفراء فاقع لونها تسر الناظرین

مورد دیگر رنگ زرد را به موی شتر منسوب داشته،

سوره ی مرسلات، آیه:33 کانّه جمالت صفر

 از زراره منقول است:امام محمد باقر(ع) بیرون آمدند در حالی که جبّه خز زرد و عمامه زرد و رداء خز زرد پوشیده بودند.

تأثیر رنگ آبیarrow-down

رنگ نشان از بزرگی و سخاوت و مناعت طبع دارد و موجب افزایش فعالیتهای حیاتی سلول ها می گردد، انسان در مواجهه با این رنگ احساس آرامش مطبوعی م یکند، تماس مداوم با این رنگ حتی در سطح وسیع ایجاد خستگی یا اثر سوء ندارد، لذا می تواند در محیط کار و زندگی مورد استفاده قرار گیرد، حرارت اضافی بدن را کاهش می دهد، آرام کننده و طراوت بخش سیستم اعصاب است، این رنگ درهای رحم و شفقت و فهم را باز م یکند.

arrow-downتأثیر رنگ سبز

برای محیط کار و زندگی مناسب است و اثر مفرّح و ملایمی دارد که تماس مداوم با آن اشکالی ایجاد نمی کند. در آیات قرآن زیباترین رنگی که معرفی شده،رنگ سبز است که بساط بهشتیان و جامه های حریر و ابریشم آنان به رنگ سبز م یباشد.

و یلبسون ثیاباً خضراً من سندس و استبرق
و جامه هایی سبز از پرنیان نازک و حریر ستبر می پوشند. سوره ی کهف، آیه31

 متکئین علی رفرف خضر و عبقری حسان
بر بالش سبز و فرش نیکو تکیه زده اند. سوره ی الرحمن،آیه76

 عالیهم ثیاب سندس خضر و استبرق
بهشتیان را جامه های ابریشمی سبز و دیبای ستبر در بر است. سوره انسان،آیه21

علاوه بر اینکه بساط بهشتیان در قرآن به رنگ سبز توصیف شده، آیات دیگر که اشاره به روئیدن گیاهان در سطح زمین دارد،دلالت بر تأثیر مفرّح و ملایم رنگ سبز م ینماید.

arrow-down

تأثیر رنگ سفید

رنگی ملیح و برّاق، گریزاننده میکروبها، علامت پاکی، لباس سفید باعث می شود انسان آنگونه که هست جلوه گر شود و از طرفی نوعی اثر مفرّح و دلگشا و روحانی دارد. در اسلام نیز پوشیدن لباس سفید فراوان توصیه شده است. پیامبر اکرم (ص) می فرمایند:

البسوا البیاض فانه الطیب و اطهر و اکفنوا فیه موتاکم؛
جامه سفید بپوشید که آن نیکوترین و پاکیزه ترین رنگهاست ومردگان خود را در آن کفن کنید

امام صادق(ع) می فرمایند: حضرت امیرالمؤمنین (ع) در اکثر اوقات جامه سفید می پوشیدند.در قرآن کریم آنجا که سخن از بهشتیان و بندگان جاوید، رحمت الهی، باد ههای لذیذ بهشتی و از معجزه موسی است که نشانه قدرت خدا و درخشندگی واقعیت حق است از رنگ سفید استفاده شده است.

یوم تبیض وجوه و تسود وجوه؛
روزی که چهره هایی سپید و چهره هایی سیاه گردد. سوره ی آل عمران، آیه106

 و اما الذین ابیضت وجوههم ففی رحمة الله هم فیها خالدون؛
اما سپید رویان همواره در رحمت خداوند جاودانند. سوره ی آ لعمران، آیه107

arrow-downتأثیر رنگ سیاه

برخلاف رنگ،سفید رنگی بی تحرک و ساکت و ساکن و غیر محرک، ضمن عدم ایجاد هر گونه تحریک روانی و جسمانی باعث کاهش سایر فعالیت ها می گردد و سستی و کندی را حاصل می شود، تسخیرکننده و متأثر کننده است، لذا توصیه شده که از پوشیدن لباس سیاه مگر درمواقع لزوم خودداری شود.

پیامبر اکرم(ص) می فرمایند: مکروه است سیاه مگر در سه چیز در کفش و عمامه و عبا.

 در قرآن نیز چهره های زشت و کریه و جهنمی به رنگ سیاه توصیف شده است.

یوم القیامة تری الذین کذبوا علی اللّه وجوههم مسودة؛ روز قیامت کسانی را که بر خدا دورغ بسته اند چهرهایشان را سیاه می بینی . سوره ی زمر، آیه60

مطالب فوق برگرفته از کتاب رنگ، نوشته آقای مسیب استوار (Mosayeb Ostovar) است که علاقه مندان می توانند برای کسب اطلاعات بیشتر به این کتاب مراجعه کنند.